ക്രിസ്തുമതം ബുദ്ധമതത്തിൽ നിന്നോ ഇന്ത്യൻ ദാർശനിക ചിന്തകളിൽ നിന്നോ ഉരുത്തിരിഞ്ഞതാണോ?

“സൃഷ്ടി” — Creatio ex Nihilo എന്ന ക്രൈസ്തവ സൃഷ്ടിസങ്കൽപവും ബുദ്ധമതം, ഉപനിഷത്തുകൾ, ഭഗവദ്ഗീത, ശ്രീനാരായണ ഗുരുവിന്റെ ദൈവദശകം എന്നിവയിലെ സൃഷ്ടിദർശനങ്ങളും

ആമുഖം
ക്രിസ്തുമതവും ഇന്ത്യൻ ദാർശനിക പാരമ്പര്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള ഏറ്റവും അടിസ്ഥാനപരമായ വ്യത്യാസം ഏതാണ് എന്ന് ചോദിച്ചാൽ, പല മതതത്ത്വചിന്തകരും ആദ്യം ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നത് “സൃഷ്ടി” (Creation) എന്ന ആശയത്തെയാണ്.

ഇത് വെറും പ്രപഞ്ചം എങ്ങനെ ആരംഭിച്ചു എന്ന ശാസ്ത്രീയ ചോദ്യമല്ല. മറിച്ച്, “യാഥാർത്ഥ്യത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനമെന്താണ്?”, “ദൈവവും ലോകവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം എന്താണ്?”, “സൃഷ്ടിക്ക് ഒരു ആരംഭമുണ്ടോ?”, “പ്രപഞ്ചം ദൈവത്തിൽ നിന്ന് വേറിട്ടതാണോ?” എന്നീ ആഴമേറിയ ദാർശനിക ചോദ്യങ്ങൾക്കുള്ള ഉത്തരമാണ്.

ക്രിസ്തുമതത്തിന്റെ സൃഷ്ടിസങ്കൽപവും ഇന്ത്യൻ ദർശനങ്ങളുടെ സൃഷ്ടിസങ്കൽപവും അടിസ്ഥാനതലത്തിൽ തന്നെ വ്യത്യസ്തമാണ്. ഈ അവകാശവാദം ശരിയാണോ എന്ന് നമുക്ക് പ്രാഥമിക ഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ വെളിച്ചത്തിൽ പരിശോധിക്കാം.

ക്രൈസ്തവ സൃഷ്ടിസങ്കൽപം: Creatio ex Nihilo

ലാറ്റിൻ ഭാഷയിലെ Creatio ex Nihilo എന്ന പദത്തിന്റെ അർത്ഥം “ശൂന്യതയിൽ നിന്ന് സൃഷ്ടിക്കൽ” (Creation out of nothing) എന്നാണ്.  ഇത് “ഒന്നുമില്ലാത്തിടത്ത് നിന്ന് എന്തെങ്കിലും ഉണ്ടായി” എന്ന ഭൗതികശാസ്ത്രപരമായ പ്രസ്താവനയല്ല. ഇതിന്റെ അർത്ഥം, ദൈവമല്ലാതെ മറ്റൊരു നിത്യവസ്തുവും ഇല്ലായിരുന്നു; ദൈവത്തിന്റെ സ്വതന്ത്ര ഇച്ഛയാലാണ് പ്രപഞ്ചം അസ്തിത്വത്തിലേക്ക് വന്നത് എന്നതാണ്.

അതിനാൽ ക്രൈസ്തവ ദർശനത്തിൽ:

• ദൈവം സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടവനല്ല.
• പ്രപഞ്ചം ദൈവത്തിന്റെ ശരീരമല്ല.
• പ്രപഞ്ചം ദൈവത്തിൽ നിന്ന് പുറന്തള്ളപ്പെട്ട ഒരു ഭാഗവുമല്ല.
• ദൈവം ലോകമായി രൂപാന്തരപ്പെട്ടതുമല്ല.
• മറിച്ച്, ദൈവം തന്റെ പരമാധികാരത്താൽ ലോകത്തെ സൃഷ്ടിച്ചു.

ബൈബിളിലെ അടിസ്ഥാന സാക്ഷ്യങ്ങൾ

ഈ ആശയത്തിന്റെ തുടക്കം തന്നെ ഉല്പത്തി പുസ്തകത്തിലാണ്.
“ആദിയിൽ ദൈവം ആകാശവും ഭൂമിയും സൃഷ്ടിച്ചു.” (ഉല്പത്തി 1:1)
ഈ വാക്യത്തിൽ “ദൈവം” ആദ്യം നിലനിൽക്കുന്നു; അതിനുശേഷമാണ് സൃഷ്ടി ആരംഭിക്കുന്നത്.

പുതിയനിയമത്തിലും ഇതേ ആശയം ആവർത്തിക്കുന്നു.
“സകലവും അവൻ മുഖാന്തരം ഉണ്ടായി; ഉണ്ടായതൊന്നും അവനെ കൂടാതെ ഉണ്ടായതല്ല.” (യോഹന്നാൻ 1:3)

അപ്പൊസ്തലൻ പൗലോസ് എഴുതുന്നു: “അവനിൽ എല്ലാം സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടു; സ്വർഗ്ഗത്തിലുള്ളതും ഭൂമിയിലുള്ളതും ദൃശ്യവും അദൃശ്യവും എല്ലാം അവൻ മുഖാന്തരവും അവനുവേണ്ടിയും സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.” (കൊലോസ്യർ 1:16)

എബ്രായ ലേഖനം കൂടുതൽ വ്യക്തമായി പറയുന്നു: “കാണപ്പെടുന്നവ ദൃശ്യമായവയിൽ നിന്നല്ല ഉണ്ടായത്.”
(എബ്രായർ 11:3)

ഇത് പിന്നീട് സഭാപിതാക്കന്മാർ Creatio ex Nihilo എന്ന സിദ്ധാന്തമായി വിശദീകരിച്ചു.

ആദ്യകാല സഭാപിതാക്കന്മാരുടെ സാക്ഷ്യം

ക്രിസ്തീയ സഭയുടെ ആദ്യകാല പിതാക്കന്മാർ ഈ ആശയം വ്യക്തമായി പഠിപ്പിച്ചിരുന്നു.
Theophilus of Antioch തന്റെ To Autolycus എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ, ദൈവം മുമ്പേ ഉണ്ടായിരുന്ന ഒരു വസ്തുവിൽ നിന്ന് ലോകത്തെ നിർമ്മിച്ചിട്ടില്ലെന്നും, തന്റെ ശക്തിയാൽ സകലത്തെയും അസ്തിത്വത്തിലേക്ക് വിളിച്ചുവരുത്തിയതാണെന്നും വിശദീകരിക്കുന്നു.
Irenaeus of Lyons തന്റെ Against Heresies എന്ന കൃതിയിൽ, ദൈവം യാതൊരു മുൻപേ ഉണ്ടായിരുന്ന ദ്രവ്യത്തിന്റെയും സഹായമില്ലാതെ ലോകത്തെ സൃഷ്ടിച്ചുവെന്ന് ഊന്നിപ്പറയുന്നു.
പിന്നീട് Augustine of Hippo ഈ സിദ്ധാന്തത്തെ കൂടുതൽ ദാർശനികമായി വികസിപ്പിച്ചു.
അതുകൊണ്ട് Creatio ex Nihilo എന്നത് പിന്നീട് സഭ കണ്ടുപിടിച്ച ആശയമല്ല; ബൈബിളിന്റെ സൃഷ്ടിദർശനത്തിന്റെ യുക്തിസഹമായ ദാർശനിക വിശദീകരണമാണ്.

ഉപനിഷത്തുകളിലെ സൃഷ്ടിദർശനം

ഇനി ഉപനിഷത്തുകളിലേക്ക് നോക്കാം.
ഛാന്ദോഗ്യ ഉപനിഷത്ത് (6.2.1) പ്രസിദ്ധമായ ഒരു വാക്യം പറയുന്നു: “സദേവ സോമ്യ ഇദമഗ്ര ആസീദേകം ഏവാദ്വിതീയം.” അർത്ഥം: “ഈ ലോകം ആദിയിൽ ‘സത്’ (അസ്തിത്വം) മാത്രമായിരുന്നു; അത് ഒന്നായിരുന്നു; രണ്ടാമതായി മറ്റൊന്നും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല.”

ഇവിടെ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടത്, “അസ്തിത്വമില്ലായ്മയിൽ നിന്ന്” സൃഷ്ടി ഉണ്ടായതല്ല; മറിച്ച് മുമ്പേ നിലനിന്നിരുന്ന “സത്” എന്ന യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ നിന്നാണ് ലോകം പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നത് എന്നതാണ്.
അടുത്ത ഭാഗങ്ങളിൽ ആ “സത്” പലതായിത്തീരുന്നതിനെക്കുറിച്ചാണ് വിവരിക്കുന്നത്.
ഇത് Creatio ex Nihilo അല്ല.

ബൃഹദാരണ്യക ഉപനിഷത്ത് (1.4.1) പറയുന്നു: “ആത്മാവു മാത്രമായിരുന്നു ആദിയിൽ.” പിന്നീട് ആ ആത്മാവിൽ നിന്നാണ് സകലവും വികസിക്കുന്നത്. ഇവിടെയും മുൻകൂട്ടി നിലനിൽക്കുന്ന ഒരു പരമയാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ നിന്നാണ് ലോകത്തിന്റെ വികാസം.

മുണ്ഡക ഉപനിഷത്ത് (1.1.7) ലോകസൃഷ്ടിയെ വിവരിക്കാൻ മൂന്ന് ഉപമകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു.
ചിലന്തി തന്റെ ശരീരത്തിൽ നിന്ന് വല നെയ്യുകയും പിന്നീട് അത് തിരിച്ചെടുക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
ഭൂമിയിൽ നിന്ന് സസ്യങ്ങൾ മുളയ്ക്കുന്നു.
ജീവനുള്ള മനുഷ്യനിൽ നിന്ന് മുടി വളരുന്നു.
ഈ മൂന്ന് ഉപമകളിലും ഒരു പൊതു ആശയമുണ്ട്. സൃഷ്ടി സൃഷ്ടാവിൽ നിന്നുതന്നെ ഉദ്ഭവിക്കുന്നു. ഇത് ക്രൈസ്തവ സൃഷ്ടിദർശനത്തിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമാണ്.

ഭഗവദ്ഗീതയിലെ സൃഷ്ടിദർശനം
ഭഗവദ്ഗീതയിൽ ലോകം ദൈവത്തിന്റെ ശക്തിയിലൂടെ വീണ്ടും വീണ്ടും പ്രത്യക്ഷപ്പെടുകയും ലയിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഭഗവദ്ഗീത 9:7 ഇപ്രകാരം പറയുന്നു: “കല്പക്ഷയത്തിൽ സകലഭൂതങ്ങളും എന്റെ പ്രകൃതിയിലേക്ക് ലയിക്കുന്നു; കല്പാരംഭത്തിൽ ഞാൻ അവയെ വീണ്ടും സൃഷ്ടിക്കുന്നു.”
അടുത്ത ശ്ലോകമായ 9:8-ൽ പറയുന്നു: “എന്റെ പ്രകൃതിയെ ആശ്രയിച്ച് ഞാൻ വീണ്ടും വീണ്ടും ഈ സൃഷ്ടിയെ പ്രകടമാക്കുന്നു.” ഇവിടെ ലോകം ഒരിക്കൽ മാത്രം സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടതല്ല; മറിച്ച് ചാക്രികമായ സൃഷ്ടി– സ്ഥിതി– പ്രളയം എന്ന ആശയമാണ്.

അതുപോലെ ഭഗവദ്ഗീത 10:20-ൽ കൃഷ്ണൻ പറയുന്നു: “സകലജീവികളുടെയും ഹൃദയത്തിലുള്ള ആത്മാവ് ഞാനാണ്.” ഇത് ലോകവും ദൈവവും തമ്മിലുള്ള ആന്തരിക ഏകത്വത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന ആശയമാണ്.

ബുദ്ധമതം സൃഷ്ടിയെക്കുറിച്ച് എന്താണ് പഠിപ്പിക്കുന്നത്?

പലരും കരുതുന്നതുപോലെ ബുദ്ധമതം “ദൈവം ലോകത്തെ സൃഷ്ടിച്ചു” എന്ന് പഠിപ്പിക്കുന്നില്ല. പാലി കാനോനിൽ ബുദ്ധൻ ലോകസൃഷ്ടിയെക്കുറിച്ചുള്ള പല ചോദ്യങ്ങളും ആത്മീയ മോചനത്തിന് ഉപകാരപ്പെടാത്തവയായി കാണിക്കുന്നു. Dīgha Nikāya-യിലെ Aggañña Sutta-യിൽ ലോകത്തിന്റെ ഉദ്ഭവം വിവരിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും അത് ബൈബിളിലെപ്പോലെ ഒരു സൃഷ്ടിവിവരണമല്ല.

ബുദ്ധമതത്തിലെ അടിസ്ഥാനസിദ്ധാന്തം പ്രതീത്യസമുത്പാദം (Dependent Origination) ആണ്.
അതായത്: “ഇത് ഉള്ളതുകൊണ്ട് അത് ഉണ്ടാകുന്നു; ഇത് ഇല്ലാതാകുമ്പോൾ അതും ഇല്ലാതാകുന്നു.”
അഥവാ യാതൊരു വസ്തുവും സ്വതന്ത്രമായി നിലനിൽക്കുന്നില്ല; എല്ലാം പരസ്പരകാരണബന്ധങ്ങളാൽ ഉദ്ഭവിക്കുന്നു.

ഇവിടെ ഒരു സർവശക്തനായ സ്രഷ്ടാവിന്റെ ആശയം ഇല്ല. അതുപോലെ ശാശ്വതമായ ആത്മാവിന്റെയും ആശയം ബുദ്ധമതം അംഗീകരിക്കുന്നില്ല (അനത്താ സിദ്ധാന്തം).

ശ്രീനാരായണ ഗുരുവിന്റെ ദൈവദശകം

ശ്രീനാരായണ ഗുരുവിന്റെ ദൈവദശകം മലയാള ആത്മീയസാഹിത്യത്തിലെ പ്രധാന കൃതികളിലൊന്നാണ്. അതിലെ പ്രസിദ്ധമായ വരികൾ: “നീയല്ലോ സൃഷ്ടിയും സൃഷ്ടാവും, സൃഷ്ടിജാലവും.”

ഈ കവിതാത്മക ദർശനം, ദൈവം സൃഷ്ടിയിൽ നിന്ന് പൂർണമായി വേറിട്ട ഒരാളാണെന്ന ക്രൈസ്തവ ധാരണയേക്കാൾ, ദൈവവും സൃഷ്ടിയും തമ്മിലുള്ള അഭേദബന്ധത്തെ കൂടുതൽ പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്നു.

എന്നിരുന്നാലും ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടത്, ദൈവദശകം ഒരു ദാർശനിക ഗ്രന്ഥമല്ല; അത് ഭക്തികാവ്യമാണ്. അതിനാൽ അതിനെ ഉപനിഷത്തുകളുടെയോ വേദാന്തത്തിന്റെയോ സമഗ്ര ദാർശനിക വ്യാഖ്യാനമായി കാണരുത്. എന്നിരുന്നാലും അതിലെ ഭാഷ വേദാന്തപരമായ ഏകത്വചിന്തയുമായി അടുത്ത ബന്ധം പുലർത്തുന്നതായി നിരവധി പണ്ഡിതർ നിരീക്ഷിച്ചിട്ടുണ്ട്.

പണ്ഡിതർ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്ന പ്രധാന വാദം, ക്രൈസ്തവ സൃഷ്ടിദർശനവും ഇന്ത്യൻ ദർശനങ്ങളിലെ സൃഷ്ടിചിന്തയും തമ്മിൽ അടിസ്ഥാനപരമായ വ്യത്യാസമുണ്ടെന്നതാണ്.

പ്രാഥമിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പരിശോധിക്കുമ്പോൾ ഈ നിരീക്ഷണത്തിൽ ഗണ്യമായ സത്യാംശമുണ്ടെന്ന് കാണാം.
ക്രൈസ്തവ വിശ്വാസത്തിൽ ദൈവം സൃഷ്ടിയിൽ നിന്ന് അസ്തിത്വപരമായി വ്യത്യസ്തനാണ്.
ഉപനിഷത്തുകളിൽ പരമസത്യം ലോകത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന യാഥാർത്ഥ്യമായി അവതരിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു.
ഭഗവദ്ഗീതയിൽ ലോകം ദൈവത്തിന്റെ പ്രകൃതിയിലൂടെ ചാക്രികമായി പ്രകടമാകുന്നു.
ബുദ്ധമതത്തിൽ സൃഷ്ടാവായ ദൈവം എന്ന ആശയം കേന്ദ്രസ്ഥാനത്തില്ല; കാരണ-കാര്യബന്ധങ്ങളുടെ തുടർച്ചയാണ് പ്രധാനമായി വിശദീകരിക്കുന്നത്.

ഈ അടിസ്ഥാന വ്യത്യാസങ്ങൾ നിലനിൽക്കുമ്പോൾ, “ക്രിസ്തുമതം ഇന്ത്യൻ ദർശനങ്ങളിൽ നിന്ന് സൃഷ്ടിസങ്കൽപം കടമെടുത്തു” എന്ന വാദത്തിന് ശക്തമായ ഗ്രന്ഥപരമായ തെളിവുകൾ ലഭിക്കുന്നില്ല.

ഉപസംഹാരം

സൃഷ്ടിയെക്കുറിച്ചുള്ള ചിന്തയിൽ ക്രിസ്തുമതവും ബുദ്ധമതവും ഉപനിഷത്തുകളും ഭഗവദ്ഗീതയും ഒരേ കാര്യം വ്യത്യസ്ത ഭാഷയിൽ പറയുന്നില്ല. അവ യാഥാർത്ഥ്യത്തിന്റെ സ്വഭാവത്തെക്കുറിച്ച് വ്യത്യസ്തമായ ദാർശനിക നിഗമനങ്ങളാണ് മുന്നോട്ടുവയ്ക്കുന്നത്.

ക്രൈസ്തവ വിശ്വാസത്തിന്റെ കേന്ദ്രത്തിൽ ദൈവവും സൃഷ്ടിയും തമ്മിലുള്ള വ്യക്തമായ അസ്തിത്വപരമായ വ്യത്യാസം നിലനിൽക്കുന്നു.

ഇന്ത്യൻ ദാർശനിക പാരമ്പര്യങ്ങളിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് ഉപനിഷത്തുകളിലും വേദാന്തചിന്തയിലും, പരമസത്യവും ലോകവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം കൂടുതൽ അഭേദപരമായോ വികാസപരമായോ വിശദീകരിക്കപ്പെടുന്നു.

ബുദ്ധമതം ഇതിൽ നിന്ന് വീണ്ടും വ്യത്യസ്തമായി, സൃഷ്ടാവായ ദൈവത്തെ കേന്ദ്രമാക്കാതെ കാരണ-കാര്യബന്ധങ്ങളുടെ ദർശനമാണ് അവതരിപ്പിക്കുന്നത്.

അതിനാൽ, സൃഷ്ടിയെക്കുറിച്ചുള്ള ഈ അടിസ്ഥാന ദർശനങ്ങൾ പരിശോധിക്കുമ്പോൾ, ക്രിസ്തുമതം ബുദ്ധമതത്തിൽ നിന്നോ ഉപനിഷത്തുകളിൽ നിന്നോ നേരിട്ട് ഈ ആശയം സ്വീകരിച്ചുവെന്ന വാദത്തിന് ചരിത്രപരമായോ ദാർശനികമായോ ഉറച്ച അടിത്തറ കാണുന്നില്ല.

തുടരും…

ബിജി ചെറി
bijichery@gmail.com

ക്രിസ്തുമതം ബുദ്ധമതത്തിൽ നിന്നോ ഇന്ത്യൻ ദാർശനിക ചിന്തകളിൽ നിന്നോ ഉരുത്തിരിഞ്ഞതാണോ?