റോമിലെ ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ കൊളോസിയത്തിന്റെ (Colosseum) അരീനയിൽ ഒരു കുരിശ് സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്നതായി കാണാം. എന്നാൽ ആ കുരിശിന് പിന്നിലെ ചരിത്രം കേവലം ഒരു മതചിഹ്നത്തിന്റെ ചരിത്രമല്ല; കൊളോസിയത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ക്രിസ്തീയ സ്മരണ, രക്തസാക്ഷിത്വ പാരമ്പര്യം, സംരക്ഷണചരിത്രം എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഒരു പ്രധാന അധ്യായം കൂടിയാണ്.
1. ക്രിസ്തീയ രക്തസാക്ഷികളുടെ സ്മരണ
പുരാതന റോമൻ സാമ്രാജ്യകാലത്ത് കൊളോസിയത്തിൽ ക്രിസ്ത്യാനികൾ പീഡിപ്പിക്കപ്പെടുകയും കൊല്ലപ്പെടുകയും ചെയ്തുവെന്നത് ക്രിസ്തീയ പാരമ്പര്യത്തിൽ ശക്തമായി നിലനിൽക്കുന്ന വിശ്വാസമാണ്.
എന്നാൽ ഇവിടെ ഒരു ചരിത്രപരമായ സൂക്ഷ്മത ആവശ്യമാണ്: കൊളോസിയത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ട ഓരോ ക്രിസ്ത്യൻ രക്തസാക്ഷിയെയും വ്യക്തമായി തെളിയിക്കുന്ന പുരാതന രേഖകൾ നമുക്ക് ലഭ്യമല്ല. അതിനാൽ, “കൊളോസിയത്തിൽ നിരവധി ക്രിസ്ത്യാനികൾ കൊല്ലപ്പെട്ടു” എന്നത് പ്രധാനമായും പിന്നീടുള്ള ക്രിസ്തീയ പാരമ്പര്യമായി മനസ്സിലാക്കുന്നതാണ് അക്കാദമികമായി കൂടുതൽ സുരക്ഷിതം.
എങ്കിലും, ക്രിസ്ത്യൻ രക്തസാക്ഷികളുടെ സ്മരണയുമായി കൊളോസിയം നൂറ്റാണ്ടുകളായി ബന്ധപ്പെട്ടിരുന്നു.
2. കൊളോസിയത്തെ പുണ്യസ്ഥലമായി മാറ്റിയ സഭയുടെ ഇടപെടൽ
17-ാം നൂറ്റാണ്ടിൽ തന്നെ കൊളോസിയത്തെ ക്രിസ്ത്യൻ രക്തസാക്ഷികളുടെ സ്മരണയ്ക്കായി ഒരു പുണ്യസ്ഥലമാക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ ആരംഭിച്ചിരുന്നു.
പോപ്പ് ക്ലെമന്റ് X 1675-ലെ Jubilee-നോടനുബന്ധിച്ച് കൊളോസിയത്തെ ക്രിസ്ത്യൻ രക്തസാക്ഷികളുടെ സ്മരണയ്ക്കായി സമർപ്പിക്കാനുള്ള ആശയത്തെ പിന്തുണച്ചു. ആ അവസരത്തിൽ അരീനയുടെ മധ്യഭാഗത്ത് ഒരു കുരിശും സ്ഥാപിച്ചു.
തുടർന്ന് പോപ്പ് ബെനഡിക്ട് XIV 1744-ൽ കൊളോസിയത്തിന്റെ അപമാനകരമായ ഉപയോഗങ്ങൾ തടയുന്നതിനുള്ള ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിക്കുകയും, 1750-ലെ Jubilee-നോടനുബന്ധിച്ച് അരീനയെ ക്രിസ്തുവിന്റെ പീഡാനുഭവത്തിന്റെയും ക്രിസ്ത്യൻ രക്തസാക്ഷികളുടെയും സ്മരണയ്ക്കായി സമർപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.
അതിനോടനുബന്ധിച്ച് കൊളോസിയത്തിന്റെ ചുറ്റുമായി കുരിശിന്റെ വഴിയിലെ 14 സ്റ്റേഷനുകൾ (Stations of the Cross) സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടു.
3. കുരിശ് കൊളോസിയത്തെ സംരക്ഷിച്ച ചരിത്രവും
കൊളോസിയം നൂറ്റാണ്ടുകളോളം ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ട നിലയിലായിരുന്നില്ല; അതിലെ കല്ലുകളും മാർബിളുകളും മറ്റ് നിർമ്മാണങ്ങൾക്കായി എടുത്തുപയോഗിക്കുകയും ചെയ്തു.
സഭ കൊളോസിയത്തെ ഒരു പുണ്യസ്ഥലമായി കാണാൻ തുടങ്ങിയതോടെ അതിനെ സംരക്ഷിക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ ശക്തമായി.
1744-ലെ ബെനഡിക്ട് XIV-ന്റെ ഉത്തരവ് കൊളോസിയത്തെ കൂടുതൽ നശിപ്പിക്കുന്നതും അതിന്റെ കല്ലുകൾ എടുത്തുപയോഗിക്കുന്നതും തടയുന്നതിൽ പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു ഘട്ടമായിരുന്നു.
എന്നാൽ ഇവിടെ മറ്റൊരു ചരിത്രസത്യവും ശ്രദ്ധിക്കണം:
1750-ൽ ബെനഡിക്ട് XIV സ്ഥാപിച്ച കുരിശ് ഇന്നത്തെ കുരിശ് തന്നെയല്ല.
1874-ൽ പുരാവസ്തു ഖനന പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ ഭാഗമായി പഴയ കുരിശും Via Crucis-ന്റെ ചെറിയ സ്മാരകങ്ങളും നീക്കം ചെയ്തു. തുടർന്ന് 1926 ഒക്ടോബർ 24-ന് പുതിയ ഒരു കുരിശ് കൊളോസിയത്തിൽ വീണ്ടും സ്ഥാപിച്ചു. പിന്നീട് അത് വടക്കുഭാഗത്തേക്ക് മാറ്റി. ഇന്ന് കാണുന്ന കുരിശ് പിന്നീട് പുനഃസ്ഥാപിച്ച രൂപത്തിലാണ്.
4. ഇന്നും തുടരുന്ന “കുരിശിന്റെ വഴി”
കൊളോസിയത്തിന്റെ ക്രിസ്തീയ പാരമ്പര്യം ഇന്നും അവസാനിച്ചിട്ടില്ല. ദുഃഖവെള്ളിയാഴ്ച (Good Friday) റോമിലെ കൊളോസിയത്തിൽ മാർപ്പാപ്പയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ Via Crucis — കുരിശിന്റെ വഴി നടത്തപ്പെടുന്നു. ഈ പാരമ്പര്യത്തിന് 18-ാം നൂറ്റാണ്ടിലെ വേരുകളുണ്ട്. 1964-ൽ പോപ്പ് പോൾ VI ഇത് വീണ്ടും പുനരാരംഭിച്ചു. അതിനുശേഷം വിവിധ പോപ്പുമാർ ഈ ചടങ്ങിന് നേതൃത്വം നൽകി വരുന്നു.
2026-ലും പോപ്പ് ലിയോ XIV കൊളോസിയത്തിൽ ദുഃഖവെള്ളിയാഴ്ച Via Crucis നയിക്കുകയും കുരിശ് വഹിക്കുകയും ചെയ്തു. കൊളോസിയം Archaeological Park-ന്റെ ഔദ്യോഗിക അറിയിപ്പും 2026 ഏപ്രിൽ 3-ന് കൊളോസിയത്തിനുള്ളിൽ മാർപ്പാപ്പയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ Via Crucis നടന്നതായി സ്ഥിരീകരിക്കുന്നു.
ചരിത്രത്തിന്റെ ഒരു അതിശയകരമായ ചിത്രം
ഒരിക്കൽ ഗ്ലാഡിയേറ്റർമാരുടെ രക്തം ചിന്തിയിരുന്ന അരീന. പിന്നീട് ക്രിസ്ത്യൻ രക്തസാക്ഷികളുടെ സ്മരണയുമായി ബന്ധിപ്പിക്കപ്പെട്ട സ്ഥലം. അതേ സ്ഥലത്ത് ഇന്ന് ക്രിസ്തുവിന്റെ കുരിശിന്റെ സ്മരണയിൽ ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ക്രിസ്ത്യാനികൾ പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു.
🏛️ Colosseum → Roman spectacle
⚔️ Gladiatorial violence → Human suffering
✝️ Christian memory → Martyrdom and the Cross
🙏 Via Crucis → Christ’s Passion
ഇതാണ് കൊളോസിയത്തിന്റെ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ സാംസ്കാരിക പരിവർത്തനങ്ങളിലൊന്ന്.
പ്രധാന ചരിത്ര അവലംബങ്ങൾ
* Parco archeologico del Colosseo — The Colosseum’s consecration as place of worship and shrine to the Christian martyrs.
* Parco archeologico del Colosseo — A fascist-era inscription and the return of the cross to the Colosseum.
* Parco archeologico del Colosseo — The Roman and Christian Colosseum.
* Treccani — Enciclopedia Italiana — Giubileo e Roma.
* Vatican News — Pope Francis leads Via Crucis at Rome’s Colosseum on Good Friday.
* Vatican News — Pope Leo XIV carries Cross for Via Crucis at Colosseum in Rome.
ബിജി ചെറി

